علت ورود امام رضا(ع) به ایران چه بود؟
265 بازدید
تاریخ ارائه : 9/9/2013 8:00:00 AM
موضوع: تاریخ و سیره

امام معصوم در هر مكاني حضور داشته باشد به دليل وظيفه‌اي كه خداوند عالم بر عهده او نهاده‌است، از بين برنده‌ معادلات سياسي دشمن دين خواهد بود و اين امر در زندگاني نوراني امام هشتم حضرت علي‌بن موسي‌الرضا (ع) نيز استثنا ناپذير است. با توجه به اين پيش درآمد كوتاه، مأمون كه يكي از زيرك‌ترين خلفاي بني‌عباس به شمار مي‌آيد، متوجه شد كه براي حفظ و كنترل رفت و آمدهاي دوستداران امام و شيعيان دلباخته او نيز براي كم‌رنگ كردن تأثير امام معصوم در جامعه، او را به مركز خلافت خود در طوس بياورد. بنابراين علت ورود امام رضا (ع) درخواست مأمون است.

بعد از ورود امام رضا(ع) به ايران عدم توجه مردم ايران (بر طبق باور گروهي) به ايشان چه بود؟

 شايد بيان چنين نتيجه‌اي درست نباشد زيرا زندگي و رفتار امام هشتم سراسر جاذبه و دعوت به ايمان به خدا و دين سراسر لطف و رحمت است و اگر در تاريخ حيات امام رضا (ع) توجه كمتري از سوي مردم ايران در آن دوره اتفاق افتاده باشد به دليل خفقان سياسي و محدوديت‌هايي است كه امام رضا (ع) توسط حكومت وقت داشته‌اند. بنابراين نه تنها اين نتيجه‌گيري خلاف واقعيت حضور امام معصوم در ايران مي‌‌‌باشد، بلكه برعكس حضرت رضا (ع) باعث گرديد كه بسياري از علويان و شيعيان كه در ايران به سر مي‌بردند به سوي ايشان روي‌ آورند و مأمون هر ترفندي داشت به كار بست تا استقبال مردم ايران و دوستان و عاشقان آن حضرت كم شود. اين موضوع در روايات اسلامي و تاريخ زندگي امام رضا(ع) بسيار واضح است و حركت گروه‌هايي از دوستان امام در زمان‌هاي مختلف و از جمله گروهي كه با حضرت معصومه سلام‌الله عليها به سوي امام(ع) رفتند مؤيد آن است و ديگر اينكه همين تأثيرگذاري بود كه مأمون را واداشت در نهايت امام‌رضا (ع) را به شهادت برساند.

حضور فيزيكي و ارتباط معنوي امام رضا (ع) در طي دوره‌هاي مختلف چقدر باعث تقويت جايگاه تشيع در ايران شد؟

همانطور كه در پاسخ سوال دوم بيان شد، آمدن فرزند پاك پيامبر (ص) به سرزمين ايران كه اتفاقاً مركز حكومت اسلامي نيز در اين سرزمين بود، دليلي بود كه پيروان مكتب اهل بيت عليهم‌السلام و افرادي كه پيش‌ از اين به دليل مخالفت با حكومت حاكمان بني‌اميه و بني‌عباس، ايران را به عنوان مأمن و مأواي خويش برگزيده بودند (همانند افرادي كه در آن عصر در شهر قم حضور داشتند كه فقط شيعيان بودند) به سوي امام رهسپار شوند و با ارتباط با امام رضا (ع) جمعيت‌ وگروه‌هاي پراكنده شيعه بار ديگر در اطراف امام جمع گردند، به خصوص هنگامي كه براي امام رضا(ع) موقعيت‌ ارتباطي بيشتر با دوستداران و پيروان اهل بيت ايجاد شده‌است. به عنوان مثال پس از خواندن نماز باران توسط امام رضا (ع) دل‌ها به سوي حضرت تمايل بيشتري پيدا كرد و همين رويكرد انسان‌هاي پاك طينت سبب ترس مأمون و اطرافيان وي گرديد كه دايم ترفند‌هايي براي محدودكردن حضرت به كار مي‌بستند، مانند انتقال ولايتعهدي به حضرت رضا عليه‌السلام كه البته امام نيز با فراست تمام آن را پذيرفت و نه تنها دسيسه‌هاي مأمون به بار ننشست بلكه جايگاه امام و پيروانش و حقانيت امام روز به روز تقويت بيشتر مي‌يافت و مناظرات و مجالس علمي و... همه و همه سبب پيروي بيشتر مردم ايران از حضرت شد.

آيا توسل براي رفع نيازهاي مادي شخصيت معنوي امام(ع) را تحت تأثير قرار مي‌دهد؟

در زيارت جامعه كبيره كه از زبان امام هادي عليه‌السلام وارد شده،‌ دايره المعارفي از امام شناسي سراغ داريم كه ويژگي‌هاي ائمه عليهم‌السلام را با اوصاف مشترك مي‌خوانيم. امامان معصوم رابطه و واسطه فيض خداوند به انسان‌ها هستند و راهنمايان راه هدايت. اما همين ائمه عليهم‌السلام گره‌گشايان بينوايان و دردمندان و نيازداران جامعه بوده‌ و هستند و به عقيده شيعه امام معصوم مرده و زنده ندارد و به تعبير زيارت جامعه اين ائمه صراط اقوم هستند و عادتشان خوبي كردن به انسان‌‌ها است و اخلاقشان كرامت و بزرگواري است. بنابراين هر چه ما از نيازهاي مادي و معنوي به درگاهشان عرضه كنيم از مقام شامخ آنها نمي‌كاهد كه عين ادب است كه انسان مؤمن و دوستدار امام رضا(ع) دنيا و آخرتش را با آن امام ثامن ضامن گره بزند و بخواهد كه زندگي و مرگش تحت توجه و نظارت و لطف امام قرار گيرد.