درس پنجم از جزء پنجم:
28 بازدید
موضوع: اخلاق و عرفان

 

�گناه یا نافرمانی خدا�

إِن تَجْتَنِبُواْ كَبَآئِرَ مَا تُنْهَوْنَ عَنْهُ نُكَفِّرْ عَنكُمْ سَيِّئَاتِكُمْ وَنُدْخِلْكُم مُّدْخَلًا كَرِيمًا  �سوره نساء، آیه 31�

معنی آیه:

اگر از گناهان بزرگ که از آن نهی شده اید پرهیز کنید گناهان کوچک شما را می پوشانیم و شما را در جایگاه خوبی وارد می کنیم.

نکات مهم آیه:

1- گناهان دو نوع است: الف) صغیره، ب) کبیره.

2- پاداش کسانی که گناهان بزرگ را ترک می کنند آن است که خداوند از گناهان کوچکشان می گذرد.

3- کسانی که اصول فکری و عملی آنها صحیح است نسبت به تخلفات جزئی آنان گذشت لازم است.

4- بخشش گناهان صغیره یک نوع پاداش معنوی برای ترک کنندگان گناهان کبیره است.

چه گناهانی کبیره و چه گناهانی صغیره است؟

گناهان کبیره گناهانی است که خداوند مجازات آتش برای آنان مقرر داشته است که در قرآن تنها به نهی از آن اکتفا نشده بلکه به دنبال آن تهدید به عذاب دوزخ گردیده است.

در چه صورتی گناهان صغیره به کبیره تبدیل می شود؟

1- در صورتی که تکرار گردد همانطور که از امام صادق (ع) نقل شده که فرمود: �هیچ گناهی با تکرار صغیره نیست�.

2- در صورتی که گناه را کوچک بشمارد و تحقیر کند. امام علی (ع) می فرماید: شدیدترین گناهان آن است که مرتکبش آن را کوچک بشمارد.

3- در صورتی که از روی طغیان و تکبر و گردنکشی در برابر فرمان پروردگار انجام شود.

4- در صورتی که از افرادی سر بزند که موقعیت خاصی در اجتماع  دارند و لغزش های آنان با دیگران برابر محسوب نمی شود.

5- در صورتی که از انجام گناه خوشحال و مسرور باشد و به آن افتخار کند پیامبر (ص) فرمود: هر کس گناهی کند در حالی که خندان باشد در آتش وارد می شود در حالی که گریان است.

روایاتی درباره اثرات گناه

1- امام صادق (ع) فرمودند: آنها که با گناهان می میرند بیش از آنها هستند که با اجل طبیعی از دنیا می روند.

2- امام صادق (ع) فرمودند: گاهی انسان گناه می کند و از اعمال نیکی همچون نماز شب باز می ماندن بدانید کار بد در نابودی انسان از کارد در گوشت سریعتر عمل می کند.

3-  امام صادق (ع) فرمودند: زندگی موجودات دریا بوسیله باران است هنگامی که باران نبارد هم خشکی ها به فساد کشیده می شود و هم دریاها، و این هنگامی است که گناهان فزونی گیرد.

4- امام صادق (ع) فرمودند: خداوند هیچ نعمتی که به بنده ای بخشیده از او نمی گیرد مگر اینکه گناهی کند که به خاطر آن مستحق سلب آن نعمت شود.

5- پیامبر (ص) فرمودند: گناهان زیاد قلب انسان را نابود می کند.

6- پیامبر (ص) فرمودند: هنگامی که بنده گناه کند نقطه سیاهی در قلب او پیدا می شود اگر توبه کند و از گناه دست بردارد و استغفار نماید قلب او صیقل می یابد و اگر باز هم به گناه برگردد سیاهی افزون می شود تا تمام قلبش را فرا گیرد.

چرا جمعی از گنهکاران غرق در نعمت هستند؟

برای پاسخ به این سئوال به دو آیه از قرآن اشاره می شود.

1- قرآن در آیه 178 سوره آل عمران می فرماید کسانی که کافر شدند تصور نکنند که اگر به آنها مهلت می دهیم به سود آنهاست، ما به آنها مهلت می دهیم که بر گناهان خود بیافزایند لذا خداوند اینان را به حال خود واگذار کرده تا به آخرین مرحله سقوط برسند و مستحق اکثر مجازات شوند.

2- در آیه 44 سوره انعام می فرماید:

هنگامی که پندهایی را که به آنها داده شده بود فراموش کردند درهای خیری به روی آنان گشودیم تا شاد شوند ناگهان هر آنچه داده بودیم از آنها باز گرفتیم لذا فوق العاده ناراحت و غمگین شدند لذا خدا بعد از وابستی به آن همه نعمت همه چیز را از آنان می گیرد تا حداکثر شکنجه را در همین دنیا ببینند زیرا جدا شدن از چنین زندگی مرفهی بسیار ناراحت کننده است.

مروری بر جزء پنجم:

1- ای کسانی که  ایمان آورده اید اموال یکدیگر را در میان خود به باطل نخورید. (29- نساء)

2- ای کسانی که ایمان آورده اید در حال مستی به نماز نزدیک نشوید تا بدانید چه می گویید. (43- نساء)

3- ای کسانی که ایمان آورده اید همواره برپا دارنده عدالت باشید و برای خدا گواهی دهید. (135- نساء)

4- ای کسانی که ایمان آورده اید به خداوند و پیامبرش و کتابی که بر پیامبرش نازل کرده ایمان بیاورید. (136- نساء)

5- به پدر و مادر نیکی کنید. (36- نساء)

6- خدا را بپرستید و هیچ کس را شریک او قرار ندهید. (36- نساء)

7- به بستگان و یتیمان و بینوایان و همسایه دور و نزدیک و دوست نیکی کنید. (36- نساء)

8- اگر از ناسازگاری و جدایی از میان زن و شوهر بیم داشتید داوری از خانواده شوهر و داوری از خانواده زن انتخاب کنید. (35- نساء)

9- خداوند فرمان می دهد که امانت را به صاحبانش برسانید و هرگاه میان مردم  داوری کنید به عدل حکم کنید. (58- نساء)

10- هرگاه به شما تهیت (سلام) گفتند، شما به بهتر از آن پاسخ تهیت گویید. (86- نساء)

11- شما را چه شده که در راه خدا نمی جنگید. (75- نساء)

12- هر کجا باشید مرگ شما را در می یابد، هرچند در دژهای مستحکم باشید. (78- نساء)

13- هر کس برای کار نیک شفاعت و وساطت نیکو کند او هم سهمی از پاداش خواهد داشت. (85- نساء)

14- آیا درباره قرآن تدبر نمی کنید. (82- نساء)

15- از گناهان بزرگ که از آن نهی شده اید پرهیز کنید گناهان کوچک شما را می پوشانیم. (31- نساء)